Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası Eskişehir Şubesi Eş Başkanı Berna Yıldız, 5 Mayıs Dünya Ebeler Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, ebelerin sağlık sistemindeki rolüne ve karşı karşıya oldukları sorunlara dikkat çekti.
Yıldız, dünya genelinde anne ve bebek ölümlerine ilişkin çarpıcı veriler paylaşarak, “Her iki dakikada bir kadın gebelik veya doğumla ilgili nedenlerle hayatını kaybediyor. Her 17 saniyede bir bebek doğumdan önce kaybediliyor, her yıl 2,3 milyon yenidoğan ilk 28 gün içinde yaşamını yitiriyor. Bu ölümlerin büyük bölümü önlenebilir” ifadelerini kullandı.
“Ebeler sağlık sisteminin temelidir”
Kadınların cinsel ve üreme haklarının dünya genelinde geriye götürüldüğünü belirten Yıldız, ebelerin bu süreçte kritik bir rol üstlendiğini vurguladı. Ebelerin temel sağlık hizmetlerinin yüzde 90’ını sağlayabileceğini ifade eden Yıldız, buna rağmen dünya genelinde en az 1 milyon daha fazla ebeye ihtiyaç olduğunu dile getirdi.
Daha fazla ebe istihdamının anne ve yenidoğan ölümlerini azaltacağını kaydeden Yıldız, nitelikli bakımın yanı sıra gereksiz müdahalelerin önlenmesi ve güvene dayalı bir sağlık ortamının oluşturulmasında ebelerin önemine işaret etti. Yıldız, bir milyon ek ebenin 2035 yılına kadar milyonlarca hayat kurtarabileceğine yönelik hesaplamaların bulunduğunu da aktardı.
Ebelerin sağlık sisteminin temeli olduğunu ifade eden Yıldız, görünmeyen emeğin ve artan iş yükünün altını çizerek, 5 Mayıs Dünya Ebeler Günü’nün Türkiye’de aynı zamanda sorunların dile getirildiği bir mücadele günü haline geldiğini belirtti.
“Sorunlar yapısal, talepler net”
Sağlıkta dönüşüm politikalarıyla birlikte ebelerin mesleki yetkilerinin daraltıldığını, iş yüklerinin arttığını ve emeklerinin değersizleştirildiğini savunan Yıldız, yetersiz istihdam ve ağır çalışma koşullarının hem ebeleri hem de kadın ve yenidoğan sağlığını risk altına soktuğunu ifade etti.
Sözleşmeli ve güvencesiz çalışma biçimleri, performansa dayalı sistem ve sağlıkta artan şiddetin çalışma koşullarını daha da zorlaştırdığını belirten Yıldız, ebelerin karar süreçlerinden dışlandığını ve mesleki bağımsızlıklarının zedelendiğini dile getirdi. Bu sorunların bireysel değil, sağlık sisteminin yapısal sorunlarının sonucu olduğunu vurguladı.
Yıldız, taleplerini ise yeterli sayıda ebe istihdamı sağlanması, güvenceli ve kadrolu çalışma sistemine geçilmesi, performans sisteminin kaldırılması, sağlıkta şiddete karşı etkin önlemler alınması, mesleki yetkilerin güçlendirilmesi ve ebe merkezli bakımın yaygınlaştırılması olarak sıraladı.
Açıklamasının sonunda ebelerin emeği görünür kılınmadan toplum sağlığının korunamayacağını belirten Yıldız, eşit, erişilebilir ve nitelikli bir sağlık sistemi için ebelerin haklarının teslim edilmesi gerektiğini ifade etti.
Yıldız, 5 Mayıs Dünya Ebeler Günü’nü kutlayarak, hak mücadelesinin süreceğini ve ebelik mesleğinin bağımsızlığı ile onuru için mücadeleye devam edeceklerini sözlerine ekledi.
