Türkiye'de bitkisel ürünlerin güvenliğini ve standardizasyonunu artırmak amacıyla Sağlık Bakanlığı tarafından yeni bir düzenleme hayata geçirildi. Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmelik ile "tıbbi bitki çayı" statüsündeki ürünler artık sadece eczanelerden temin edilebilecek.
Bu adımla birlikte, özellikle halk sağlığını doğrudan ilgilendiren "tıbbi" sınıflandırmadaki ürünlerin kontrolsüz satışı sona ererken, gıda amaçlı bitki çayları için mevcut sistem devam edecek. İki kategorinin birbirinden kesin çizgilerle ayrıldığı yeni dönemde, vatandaşların daha güvenli ve bilimsel standartlara uygun ürüne ulaşması hedefleniyor.
Yeni yönetmeliğin en kritik maddelerinden birini dijital izlenebilirlik oluşturuyor. Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) tarafından ruhsatlandırılan tıbbi bitki çayları, artık Ürün Takip Sistemi (ÜTS) üzerinden karekod ile izlenecek.
Bu dijital takip sayesinde; bir ürünün üretim bandından çıkışından eczane rafındaki son anına kadar tüm süreci kayıt altında tutulacak. Eczanelerde kişiye özel "majistral" (hazırlanmış) tıbbi çayların sunumunda ise TİTCK tarafından yayımlanacak bilimsel kılavuzlar esas alınacak.
Yeni düzenleme ile sektördeki kalite algısının yukarı taşınması hedefleniyor. Farmakope standartlarına uygun hammadde kullanımı ve uzman personel şartı, tıbbi bitki çaylarının tıpkı bir ilaç gibi denetleneceği anlamına geliyor.
Ayrıca endemik bitkilerin kullanımında CITES uyumu ve ekolojik denge kriterlerinin zorunlu tutulması, Türkiye'nin biyolojik çeşitliliğini korumayı amaçlıyor. Uluslararası GMP standartlarına geçişle birlikte, Türk tıbbi bitki çaylarının küresel pazarlarda daha rekabetçi bir ihracat kalemine dönüşmesi bekleniyor.
Ruhsat süreçleri için başlatılan 90 günlük değerlendirme dönemi, üreticilerin hem bilimsel verilerini hazırlamaları hem de tesislerini GMP standartlarına göre revize etmeleri için kritik bir zaman dilimi sunuyor. Vatandaşların eczanelerden temin edecekleri bu ürünlerde, artık "ne olduğu belli olmayan" karışımlardan ziyade, Sağlık Bakanlığı onaylı ve içeriği şeffaf ürünler yer alacak.
