Okullarda öğrencilerin karşı karşıya kaldığı önemli sorunlardan biri olan akran zorbalığı, çocukların hem akademik hem de duygusal gelişimini olumsuz etkileyebiliyor. Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Psikolog Damla Pekcan, akran zorbalığının fiziksel, sözlü, psikolojik ve sosyal boyutları olduğuna dikkat çekti.
Pekcan, aynı yaş grubundaki bir bireyin başka bir bireye zarar vermesi durumunun akran zorbalığı olarak değerlendirildiğini belirtti. Bu durumun yalnızca fiziksel saldırıdan ibaret olmadığını ifade eden Pekcan, sözlü ve psikolojik baskının da zorbalık kapsamında yer aldığını dile getirdi.
Zorbalık çocuklarda özgüven kaybına yol açabiliyor
Uzman Psikolog Damla Pekcan’a göre akran zorbalığına maruz kalan çocuklarda çeşitli psikolojik etkiler görülebiliyor. Pekcan, en sık rastlanan etkiler arasında özgüven eksikliğinin bulunduğunu söyledi.
Pekcan, zorbalığa uğrayan çocukların kaygı yaşayabildiğini, depresif belirtiler gösterebildiğini ve sosyal ortamlardan uzaklaşabildiğini belirterek, çocukların zamanla kendilerini yalnızlaştırabildiğini ifade etti. Uzun vadede ise bu durumun travmaya dönüşebileceğini dile getirdi.
Aileler ve öğretmenler hangi belirtilere dikkat etmeli?
Bir çocuğun zorbalığa maruz kaldığının bazı davranış değişikliklerinden anlaşılabileceğini ifade eden Pekcan, özellikle içe kapanma davranışının önemli bir işaret olabileceğini söyledi.
Pekcan, çocuklarda kendini beğenmeme, yaşıtlarıyla iletişim kurmama ve sosyal ilişkilerden uzaklaşma gibi davranışların ortaya çıkabildiğini belirtti. Bu tür durumlarda çocuğun kendisini yalnızlaştırdığının görülebileceğini dile getirdi.
Çocukların sınır koymayı öğrenmesi gerekiyor
Zorbalığa uğrayan çocuklarla iletişim kurulurken açık ve destekleyici bir yaklaşımın önemli olduğunu vurgulayan Pekcan, çocukların güvenli bir destek aramasının gerektiğini söyledi.
Pekcan, çocukların gerektiğinde sınır koyabilmesi gerektiğini belirterek, yüksek sesle “Hayır” diyebilmesinin önemli olduğunu ifade etti. Çocuğun “Bana bunu yapamazsın, bununla ilgili öğretmenime şikayette bulunacağım” diyebilmesinin zorbalıkla mücadelede önemli bir adım olduğunu dile getirdi.
Zorbalığın önlenmesi ailede başlıyor
Okullarda akran zorbalığını önlemek için eğitimler verilebileceğini belirten Pekcan, ancak bu sürecin temelde ailede başladığını düşündüğünü ifade etti.
Toplumun en küçük biriminin aile olduğunu hatırlatan Pekcan, aile tutumlarının çocukların davranışlarını doğrudan etkilediğini dile getirdi. Pekcan, çocukların yetiştirilme biçiminde net sınırların ve tutarlı tutumların önemli olduğunu vurgulayarak, baskı veya şiddet içermeyen ancak kararlı bir yaklaşımın zorbalığın önüne geçilmesine katkı sağlayabileceğini söyledi.