Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Borsa İstanbul'da son günlerde artan volatilite ve jeopolitik riskler üzerine radikal kararlar aldı. 2 Mart 2026 itibarıyla yürürlüğe giren yeni düzenlemelerle hem açığa satış işlemlerine kısıtlama getirildi hem de kredili işlemler üzerindeki baskıyı hafifletecek esneklikler sağlandı. Yatırımcıların piyasa dalgalanmalarından korunmasını amaçlayan bu kararlar, finans çevrelerinde geniş yankı uyandırdı. Peki, Borsa İstanbul'da açığa satış durduruldu mu, neden durduruldu? Kredili işlemlerde özkaynak koruma oranı düşürüldü mü, nasıl değişiklikler yapıldı? İşte detaylar.
Borsa İstanbul'da açığa satış durduruldu mu?
Evet, Borsa İstanbul pay piyasalarında açığa satış işlemleri geçici bir süreyle tamamen durduruldu. SPK tarafından yapılan duyuruya göre, bu yasak 2 Mart 2026 sabahı itibarıyla başladı ve 6 Mart 2026 seans sonuna kadar kesintisiz olarak uygulanacak. Bu süre zarfında yatırımcılar, ellerinde bulunmayan hisse senetleri üzerinden satış işlemi gerçekleştiremeyecek.
Borsa İstanbul'da açığa satış neden durduruldu?
SPK, bu kararın temel gerekçesini "piyasa istikrarını sağlamak ve yatırımcı haklarını korumak" olarak açıkladı. Özellikle bölgedeki savaş gündemi ve makroekonomik belirsizliklerin piyasalarda oluşturduğu spekülatif baskıyı kırmak isteyen kurul; şeffaf, güvenilir ve istikrarlı bir işlem ortamının devamlılığı için bu yönteme başvurdu. Açığa satışın durdurulmasıyla, hisse fiyatlarındaki sert düşüş beklentisiyle yapılan satışların önüne geçilmesi hedefleniyor.
Kredili işlemlerde yeni güncellemeler neler?
Açığa satış yasağına paralel olarak SPK, kredili sermaye piyasası işlemlerinde de yatırımcıyı rahatlatacak esnek bir düzenleme getirdi. Aracı kurumların risk politikaları çerçevesinde, kredili pozisyonu olan müşterilerin özkaynak oranlarını yönetmede daha esnek davranmalarına olanak sağlandı. Bu sayede piyasadaki likidite sıkışıklığının ve zorunlu satışların (margin call) azaltılması amaçlanıyor.
Özkaynak koruma oranı düşürüldü mü?
Evet, normal şartlarda asgari yüzde 35 olarak uygulanan özkaynak koruma oranı, geçici bir düzenleme ile yüzde 20 seviyesine düşürüldü. Bu oran, 6 Mart 2026 seans sonuna kadar geçerli olacak şekilde revize edildi.
Neden düşürüldü?
Özkaynak koruma oranının aşağı çekilmesi, piyasadaki satış baskısını hafifletmek için stratejik bir adım olarak değerlendiriliyor. Fiyat düşüşleri nedeniyle özkaynak seviyesi gerileyen yatırımcıların, pozisyonlarını hemen kapatmak zorunda kalmamaları ve piyasaya ek satış gelmemesi için bu esneklik sağlandı. Böylece yatırımcıların kriz anında nefes alması ve sermaye piyasalarındaki dengenin korunması hedefleniyor.
Açığa satış nedir?
Finansal bir terim olan açığa satış; bir yatırımcının sahip olmadığı, ancak fiyatının düşeceğini öngördüğü bir hisse senedini aracı kurumdan ödünç alarak satmasıdır. Fiyat düştüğünde hisseyi daha ucuza piyasadan geri alıp aracı kuruma iade eden yatırımcı, aradaki farktan kazanç sağlar. Ancak bu işlem, piyasaların düşüş eğiliminde olduğu dönemlerde satış baskısını kartopu etkisiyle artırabildiği için riskli bir mekanizma olarak görülür.
