ABD ile varılan ateşkes anlaşmasının ardından İran, uluslararası deniz ticaretinin en önemli güzergâhlarından biri olan Hürmüz Boğazı’nda gemi geçişlerine yeniden izin verdi. Kararın ardından bölgede deniz trafiğinin kademeli olarak normale dönmeye başladığı bildirildi.
Arakçi'den Açıklama Geldi
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD ve İsrail ile sağlanan geçici ateşkes sonrası Hürmüz Boğazı’ndan gemi geçişlerine ilişkin yeni düzenlemeleri açıkladı. Arakçi, iki haftalık süre boyunca boğazdan yapılacak geçişlerin güvenlik koordinasyonu kapsamında gerçekleştirileceğini bildirdi.
Yazılı açıklama yapan Arakçi, İran’a yönelik saldırıların sona ermesi halinde askeri operasyonların da durdurulacağını belirterek, ateşkes sürecine bağlı kalınmasının önemine dikkat çekti.
Güvenli Geçiş için Koordinasyon Vurgusu
İranlı Bakan açıklamasında, deniz trafiğinin belirli şartlar altında sürdürüleceğini ifade ederek, “İran'a yönelik saldırıların durdurulması halinde güçlü Silahlı Kuvvetlerimiz savunma operasyonlarını sona erdirecektir. İki haftalık süre boyunca Hürmüz Boğazı'ndan güvenli geçiş, İran Silahlı Kuvvetleri ile koordinasyon sağlanarak ve teknik kısıtlamalar gözetilerek mümkün olacaktır” dedi.
Açıklamada, geçişlerin güvenliğini sağlamak amacıyla askeri ve teknik denetimlerin uygulanacağı kaydedildi.
Diplomatik Çabalara Teşekkür Etti
Arakçi ayrıca ABD ile İran arasındaki müzakerelerde diplomatik katkıları nedeniyle Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ile Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asim Munir’e teşekkür etti. İranlı Bakan, diplomatik girişimlerin ateşkes sürecinin oluşmasında önemli rol oynadığını vurguladı.
Ateşkes Sonrası İlk Somut Adım Atıldı
ABD ile İran arasında sağlanan ateşkesin ardından gelen bu karar, sahadaki gerilimin düşürülmesine yönelik ilk somut adımlardan biri olarak değerlendirildi. Bölgedeki deniz güvenliğinin sağlanması amacıyla uygulanan geçici önlemlerin aşamalı şekilde kaldırıldığı aktarıldı.
Uzmanlar, Hürmüz Boğazı’nın açık tutulmasının özellikle petrol ve doğalgaz taşımacılığı açısından küresel ekonomi için kritik önem taşıdığına dikkat çekti.
Hürmüz'den Geçen Petrol için Kripto Ödeme
Financial Times'ın aktardığı bilgiye göre İran, Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol için varil fiyatına bir dolar talep edilen. İran, talep edilen miktarın ödemesini ise, kripto para olarak tahsil edilmesini istiyor.
Küresel Ticaret ve Enerji Piyasaları Yakından İzliyor
Uluslararası denizcilik kaynakları, gemi geçişlerinin yeniden başlamasının sigorta maliyetleri ve navlun fiyatlarında düşüşe yol açabileceğini belirtti. Enerji piyasaları ise gelişmeyi arz güvenliği açısından olumlu bir sinyal olarak değerlendirdi.
Yetkililer, ateşkes sonrası güvenlik risklerinin azalmasıyla birlikte ticari gemilerin boğazdan geçişine yönelik kısıtlamaların kaldırıldığını ifade etti. Küresel petrol sevkiyatının önemli bir bölümünün gerçekleştiği boğazda alınan kararın enerji piyasalarına da olumlu yansıması bekleniyor.
