TBMM Adalet Komisyonu Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Cüneyt Yüksel, Uluslararası Adalet Divanı'nın (UAD) Myanmar'ın Arakanlı Müslümanlara yönelik gerçekleştirdiği eylemleri soykırım olarak tanımladığını açıkladı. Gambiya tarafından İslam İşbirliği Teşkilatı'nın desteğiyle açılan davada alınan bu nihai karar, 2017 yılında Arakan eyaletinin kuzeyinde yürütülen ve temizleme operasyonu olarak adlandırılan süreçte yaşanan ağır hak ihlallerinin hukuki karşılığını oluşturuyor.
Uluslararası Hukukta Bir Dönüm Noktası
Yüksel, kararın sadece Arakanlı Müslümanların adalet arayışı için değil, uluslararası hukuk tarihi açısından da kritik bir eşik olduğunu vurguladı. Divanın kuruluşundan bu yana ilk kez bir devletin soykırım fiillerinden doğrudan sorumlu tutulduğuna dikkat çeken Yüksel, bugün Bangladeş'teki kamplarda yaşam mücadelesi veren 900 binden fazla Arakanlı için bu sonucun tarihi bir anlam taşıdığını ifade etti.
Soykırım Kastı Delillerle Kanıtlandı
Mahkeme süreci, Myanmar'ın eylemlerinin sistematik bir politikanın parçası olduğunu ortaya koydu. Kararda, 10 bin civarında insanın hayatını kaybettiği, yaygın cinsel şiddet vakalarının yaşandığı ve köylerin yüzde 40'ının yıkıldığı belirtildi.
Divan, üst düzey askeri yetkililerin nefret söylemlerini, çocukların hedef alınmasını ve doğumların engellenmesi gibi ayrımcı politikaları soykırım kastının kanıtı olarak değerlendirdi. Terörle mücadele iddiasının soykırım sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağının altını çizen mahkeme, Myanmar'ın eylemlerinden çıkarılabilecek tek makul sonucun grubu kısmen yok etme kastı olduğunu hükme bağladı.
Gazze İçin Hukuki Emsal Oluşturabilir
Myanmar kararı ile ortaya konulan hukuki tespitlerin, Gazze'de Filistin halkına karşı işlenen fiillerin değerlendirilmesinde de önemli bir içtihat oluşturabileceği belirtildi. Yüksel, soykırım kastının ispatı, üst düzey yetkililerin açıklamalarının hukuki değeri ve devletlerin soykırımı önleme yükümlülüğü gibi konularda belirlenen ölçütlerin, benzer davalar için güçlü bir hukuki zemin sunduğunu ifade etti. Bu kararın, mağdurların tazminat hakkından delillerin korunmasına kadar pek çok alanda uluslararası yargı için yeni bir standart belirlediği kaydedildi.
