İkinci el araç piyasasında sular bir türlü durulmuyor. Artan fiyatlar, durgunluk ve yeni nesil dolandırıcılık yöntemleriyle boğuşan otomotiv sektörü, güne Ticaret Bakanlığı'nın Resmi Gazete'de yayımladığı sürpriz bir tebliğle uyandı. Bugüne kadar oto galeri açmak ve yasal olarak bu işi yapmak isteyen binlerce kişinin karşısına devasa bir bürokrasi duvarı olarak dikilen "Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik" şartlarında çok radikal bir değişime gidildi. Ankara'da Ticaret Bakanlığı koridorlarında uzun süredir şekillendirilen bu yeni dönem, sadece sektöre yeni girecekleri değil, halihazırda dükkanı olan eski esnafı da doğrudan vuruyor.
Yıllardır galericiler sitesinde dirsek çürüten, arabaların dilinden, motorundan, kaportasından en iyi anlayan ama hayat şartları gereği eğitimini yarıda bırakmak zorunda kalan pek çok esnaf, sırf lise diploması olmadığı için kendi dükkanının patronu olamıyor, yetki belgesi alamıyordu. Yeni yönetmelik bu kanayan yaraya resmen neşter vurdu.
Sektör temsilcilerinin uzun süredir Bakanlık masasında tuttuğu o ısrarlı talep nihayet karşılık buldu. Yetki belgesi alımında aranan "lise mezuniyeti" şartı esnetilerek "ilköğretim" düzeyine çekildi. Türkiye'nin dört bir yanındaki oto pazarlarında ter döken alaylı esnaf için bu karar, piyasaya taze kan pompalamak ve kayıt dışılığı bitirmek anlamına geliyor. Artık ilköğretim mezunu olan ve yasanın gerektirdiği ticari sicil şartlarını sağlayan herkes, yasal olarak bu dev pazarda kendi işletmesinin tabelasını asabilecek.
Elbette devletin tanıdığı bu esneklik, başıboş bir piyasa anlamına gelmiyor. Aksine, kayıt dışı ile mücadelede denetim mekanizmaları çok daha keskinleşti. Bugüne kadar yetki belgelerindeki adres, ortaklık veya ufak tefek bilgi değişiklikleri sektörde çoğu zaman ihmal ediliyor, sümen altı ediliyordu. Yeni yasa bu operasyonel boşluğu kesinlikle affetmiyor.
Sisteme "tadil" (düzeltme/değiştirme) kavramı çok daha güçlü bir şekilde entegre edildi. İşletmenizin ticaret unvanı veya adı değişirse zaten o yetki belgesini baştan aşağı "yenilemek" zorundasınız. Ancak bunun dışındaki tüm bilgi güncellemeleri artık tadil işlemi kapsamında değerlendirilecek.
Esnafın asıl dikkat etmesi gereken en tehlikeli pusu ise zamanlamada gizli. İşletme bilgilerinizde meydana gelen en ufak bir değişikliği tam 30 gün içerisinde Bilgi Sistemi üzerinden İl Ticaret Müdürlüğü'ne bildirmek mecburiyetindesiniz. "Nasılsa sonra hallederim" devri bitti.
İl müdürlükleri ise bu başvuruları rafta bekletmeyecek; en geç 10 gün içinde jet hızıyla sonuçlandırarak sistemi anlık olarak güncelleyecek. Bu 30 günlük yasal süreyi kaçıran işletmeleri denetimlerde hiç de hoş olmayan idari yaptırımların beklediğini şimdiden hatırlatalım.
Bugün itibarıyla resmen yürürlüğe giren bu düzenleme, merdiven altı ticareti bitirme ve sektörü tek bir standartta toplama yolunda atılmış kritik bir adım. Eğitim şartının yumuşatılmasıyla birlikte yasal galericilik mesleğine talebin patlaması bekleniyor.
