İzmir'in Menderes, Seferihisar ve Selçuk gibi kıyı ilçelerinde satsuma mandalinası bereketi yaşanıyor. İnce kabuğu ve kendine has aromasıyla bilinen bu özel ürün, sabahın ilk ışıklarıyla başlayan yoğun bir mesaiyle ağaçlardan toplanarak sevkiyata hazırlanıyor. Ancak üreticiler, tarladan çıkış fiyatı ile tüketiciye ulaşan satış rakamları arasındaki büyük farkın yarattığı ekonomik baskıyı yakından hissediyor.
Tarlada 10 lira pazarda 60 lira
Üretim maliyetlerinin kilogram başına 5 ila 8 lira arasında değiştiği satsuma mandalinasında, hasat ve nakliye giderleri eklendiğinde maliyet 10 lirayı buluyor. Tarlada 8 ila 11 lira arasında alıcı bulan ürün, hallerde ve market raflarında kalitesine göre 30 ila 60 lira bandında satışa sunuluyor. Bu durum, üreticinin emeğinin karşılığını alma noktasında yaşadığı tatminsizliği gözler önüne seriyor.
Tütün ve pamuktan mandalinaya geçiş
Bölge tarımında yaşanan dönüşüm, satsuma mandalinasının katma değerinin diğer ürünlere göre daha yüksek olmasıyla hız kazandı. Geçmişte tütün ve pamuk üretimiyle öne çıkan araziler, bugün büyük oranda mandalina bahçelerine dönüştü. Ziraat Yüksek Mühendisi Hüseyin Gültekin, bölgenin mikroklima özelliğinin mandalinaya kattığı eşsiz aromanın, ürünü hem iç piyasada hem de ihracatta vazgeçilmez kıldığını belirtiyor.
İhracatta 1,2 milyar dolar hedefi
Ege Bölgesi'nde bu yıl geçen yıla oranla yüzde 20 ile 30 arasında bir rekolte artışı bekleniyor. Toplamda 168 bin tonluk bir ürün miktarı öngörülürken, üretimin yaklaşık yüzde 80'i dış pazara gönderiliyor. Türkiye genelinde geçen yıl 922 milyon dolar seviyesinde olan narenciye ihracatının, bu sezon 1,2 milyar dolara çıkarılması hedefleniyor. Ocak ayı ortasına kadar sürmesi planlanan hasat dönemi, bölge ekonomisi için kritik bir öneme sahip olmaya devam ediyor.
