Gün içinde kolaylıkla geçiştirilen birçok düşünce, gece yatağa girildiğinde saatlerce zihni meşgul edebiliyor. Aynı konu geceleri daha büyük ve çözümsüz görünebiliyor. Acıbadem Eskişehir Hastanesi’nden Uzman Psikolog Beste Çokaygil, bunun nedeninin düşüncelerin artması değil, gün boyunca dikkati dağıtan uyaranların ortadan kalkması olduğunu belirtti. Çokaygil, “Gece ortaya çıkan düşünceler yeni değildir. Sadece gündüz onları duyacak kadar sessiz kalmamışızdır. Problem değişmemiştir; ona bakan zihnin şartları değişmiştir” dedi.
Gece zihnimiz neden daha fazla çalışıyor gibi?
Gece saatlerinde zihnin daha fazla çalışıyormuş gibi hissedilmesinin doğal olduğunu belirten Çokaygil, gün içinde iş, telefon, sosyal medya ve günlük sorumlulukların dikkati sürekli dış dünyada tuttuğunu söyledi. Gece ise bu uyaranların azalmasıyla zihnin içeriye yöneldiğini ifade eden Çokaygil, gece ortaya çıkan düşüncelerin çoğu zaman yeni olmadığını belirtti. Çokaygil, gündüz fark edilmeyen düşüncelerin sessizlik içinde daha belirgin şekilde hissedildiğini dile getirdi.
“Gece verilen kararlar yanıltıcı olabilir”
Günün sonunda yalnızca bedenin değil, zihnin de yorulduğunu ifade eden Çokaygil, yorgun bir zihnin duyguları düzenlemekte ve olaylara mesafe koymakta daha fazla zorlandığını söyledi. Gündüz çözülebilir görünen bir konunun gece daha karmaşık ve umutsuz hissedilebileceğini belirten Çokaygil, özellikle geceleri önemli kararlar verilmemesini ve konuların sabah yeniden değerlendirilmesini önerdi.
Zihin aynı düşüncenin etrafında dönebiliyor
Gece zihni meşgul eden düşüncelerin büyük bölümünün geçmişten çok geleceğe yönelik kaygılar olduğunu belirten Çokaygil, belirsizlik karşısında zihnin çözüm üretmeye çalıştığını söyledi. Ancak gece yatağın içinde birçok sorunu çözme imkânı olmadığı için düşünmenin bir süre sonra aynı düşüncelerin tekrarına dönüşebildiğini ifade eden Çokaygil, psikolojide bu durumun “ruminasyon”, yani zihinsel geviş getirme olarak adlandırıldığını aktardı. Çokaygil, kişinin çözüme yaklaştığını düşünse de çoğu zaman aynı kaygının etrafında dönmeye devam edebildiğini belirtti.
“Yatmadan önce ekranı bırakın”
Gece artan düşüncelerle başa çıkabilmek için bazı basit alışkanlıkların fayda sağlayabileceğini belirten Çokaygil, akla gelen konuların kısa notlar alınmasını ve “Bunu yarın düşüneceğim” diyerek zihne sınır koyulmasını önerdi. Yatmadan önce ekran kullanımının azaltılmasının ve düzenli bir uyku rutini oluşturulmasının da zihnin sakinleşmesine yardımcı olabileceğini belirten Çokaygil, uzun süredir geceleri yoğun kaygı, düşünceleri durduramama veya uyku sorunları yaşanması halinde profesyonel destek alınması gerektiğini söyledi.
