Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, sosyal medya hesabından paylaştığı röportaj kesitlerinde, Rusya ile yürütülecek müzakereler, ABD ile ilişkiler ve olası ateşkes sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Zelenskiy, Ukrayna, Rusya ve ABD liderlerinin katılacağı üçlü bir toplantıya, Rusya’ya yönelik tüm yaptırımların kaldırılması şartıyla gitmek istemediğini ifade etti.
20 Ekim’de Norveç’in başkenti Oslo’da Avrupa ülkelerinden temsilcilerin de katılımıyla ABD tarafıyla yapılan görüşmelere değinen Zelenskiy, hava savunması, Starlink/Starshield kullanımı ve istihbarat paylaşımı konularında sorunlar yaşandığını belirtti. İstihbarat paylaşımı ve Starlink konusundaki kısıtlamaların çözüldüğünü söyleyen Zelenskiy, bu süreçte ABD’ye ve kendi ekibine teşekkür etti.
Hava savunmasındaki sorunların ise devam ettiğini vurgulayan Zelenskiy, Patriot sistemleri için füze tedarikinde ilerleme kaydedildiğini ancak sürecin yavaş ilerlediğini dile getirdi. Teslimat vaatlerinin yerine getirilmemesine tepki gösteren Zelenskiy, “Size füze vereceğiz dedikten sonra bir ya da iki ay boyunca teslimat yapmamak olmaz. İşler böyle yürümez” dedi.
Toprak meselesi liderler düzeyinde görüşülecek
Ukrayna’ya sağlanması planlanan güvenlik garantilerine Rusya’nın müdahil olmasını kabul etmeyeceklerini belirten Zelenskiy, Ukrayna ordusuna getirilecek kısıtlamaların ve ülkenin tarafsızlığının tartışmaya açık olmadığını söyledi. Toprak meselesinin yalnızca liderler düzeyinde ele alınabileceğini kaydeden Zelenskiy, ABD tarafından gündeme getirilen “toprak takası” fikrini de reddetti. Görüşmelere hazır olduklarını belirten Ukrayna lideri, teknik konuların müzakere heyetleri arasında, toprak meselesinin ise liderler düzeyinde değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Rusya’ya yönelik bazı yaptırımların ABD tarafından kaldırılmasını da eleştiren Zelenskiy, yaptırımların Rusya’nın iş birliğini sağlamak amacıyla kaldırılmaması gerektiğini savundu. Zelenskiy, yaptırımların Rusya’nın saldırganlığı nedeniyle uygulandığını ve ancak savaşın sona erdirilmesi kapsamında kaldırılabileceğini dile getirdi. Yaptırımların kaldırılması durumunda Ukrayna’nın müzakerelerdeki kozlarını kaybedebileceğini söyleyen Zelenskiy, ABD Başkanı Donald Trump’ın daha önce kullandığı ifadeye gönderme yaparak, “Çünkü o zaman, Trump’ın dediği gibi, gerçekten de elimizde pek fazla koz kalmaz” dedi.
Zelenskiy’den ateşkes ve liderler toplantısı çağrısı
Oslo’daki görüşmeler sırasında ABD tarafının kendisine somut olarak ne istediğini sorduğunu aktaran Zelenskiy, teknik heyetlerin yapacağı bir toplantının savaşı tamamen sona erdiremeyeceğini belirtti. Ukrayna lideri, bunun yerine enerji altyapısına yönelik saldırıların durdurulması, denizde ateşkes sağlanması, tahıl sevkiyatına ilişkin anlaşma yapılması, esir takası ve liderler toplantısının düzenlenmesi gibi seçenekleri gündeme getirdiğini söyledi.
Zelenskiy ayrıca ABD tarafının 27 Ekim’den itibaren Oleşki bölgesinde birkaç gün sürecek bir ateşkes önerdiğini aktardı. Bu süreçte ABD, Ukrayna ve Rusya’dan insani yardım heyetlerinin bölgeye gelmesinin planlandığını belirten Zelenskiy, bazı kişilerin Ukrayna’nın kontrolündeki bölgeye tahliye edileceğini ifade etti. Zelenskiy, önceliklerinin insanları ablukadan kurtarmak ve yaşamalarını sağlamak olduğunu vurguladı.
Üçlü görüşmenin Abu Dabi’de yapılması planlanıyor
Zelenskiy, 23 Ekim’de yaptığı açıklamada, Ukrayna, Rusya ve ABD’den müzakerecilerin kasım ayının ilk yarısında Birleşik Arap Emirlikleri’nin başkenti Abu Dabi’de teknik düzeyde görüşmek üzere anlaştığını duyurmuştu.
Ukrayna lideri, teknik görüşmelerin ardından üç ülkenin liderlerinin de bir araya gelmesini umduğunu belirtmişti.
