Tüm Uyku Tıbbı ve Araştırmaları Derneği (TUTDER) Başkanı, Kulak Burun Boğaz ve Uyku Uzmanı Prof. Dr. Vural Fidan, sömestir tatilinde uyku düzeni bozulan öğrencilerin okul dönemine daha rahat uyum sağlaması için uyku saatlerinin birkaç gün boyunca her gün 15-20 dakika erkene çekilmesini önerdi.
Okullarda ikinci yarıyılın yarın başlayacağını hatırlatan Fidan, tatil döneminde bozulan uyku saatlerinin ani değişimlerle değil, kademeli olarak düzeltilmesi gerektiğini ifade etti. Araştırmalara göre tatil dönemlerinde çocukların yüzde 60’tan fazlasının geç yatma alışkanlığı geliştirdiğini belirten Fidan, üst solunum yolu rahatsızlıkları ve evde geçirilen sürenin artmasının da uyku düzenini olumsuz etkilediğini söyledi. Tatil sürecinde ev ortamında ekran kullanımının ortalama yüzde 40’a varan artış gösterdiğine de dikkat çekti.
Ekran Süresi Uyku Kalitesini Düşürüyor
Prof. Dr. Vural Fidan, tatil boyunca artan telefon, tablet ve televizyon kullanımının çocuklarda alışkanlığa dönüştüğünü belirterek, okul dönemi başlamadan bu düzenin mutlaka sınırlandırılması gerektiğini vurguladı. Bilimsel çalışmalarda, günlük ekran süresi 2 saatin üzerine çıkan çocuklarda uykuya dalma süresinin uzadığı, gece uyanmalarının arttığı ve toplam uyku süresinin kısaldığının ortaya konduğunu söyledi.
Fidan, özellikle akşam saatlerinde maruz kalınan mavi ışığın uyku hormonu olarak bilinen melatoninin salgılanmasını baskıladığını belirterek, bu durumun çocuklarda uykuya dalma süresini yüzde 30-40 oranında uzatabildiğini ifade etti. Tatil döneminde kontrolsüz şekilde artan ekran süresinin davranışsal alışkanlığa dönüşebildiğini dile getiren Fidan, okul başlamadan önce bu alışkanlığın azaltılmasının önemine dikkat çekti.
Uykusuzluk Akademik Başarıyı Olumsuz Etkiliyor
Uykusuzluğun öğrencilerde dikkat ve öğrenme kaybına yol açtığını vurgulayan Prof. Dr. Vural Fidan, bilimsel verilere göre yetersiz uyku durumunda çocuklarda dikkat süresinin yaklaşık yüzde 25, akademik performansın ise yüzde 15-20 oranında düşebildiğini söyledi. Dersin derste öğrenilmesi için sağlıklı uykunun büyük önem taşıdığını belirtti.
Fidan, uykuya dalmadan en az 2 saat önce elektronik cihazların bırakılması gerektiğini ifade ederek, bu konuda en büyük sorumluluğun ebeveynlerde olduğunu söyledi. Sağlıklı uyku düzeni için her sabah aynı saatte uyanmanın biyolojik saati düzenlediğini belirten Fidan; yatağa aç gitmemeye dikkat edilmesi, uykudan 1-1,5 saat önce ılık süt içirilmesi, yatak odasının sessiz, karanlık ve 23-24 derece sıcaklıkta tutulması, en geç saat 22.00’de uykuya geçilmesi gerektiğini aktardı.
Uyku öncesinde hareketli aktiviteler yerine sakin etkinliklerin tercih edilmesi, uykudan önce ılık duş aldırılması, yoğun bilgisayar oyunları ve aksiyon içeriklerden kaçınılması ve kitap okuma alışkanlığı kazandırılmasının da sağlıklı uyku için önemli olduğunu sözlerine ekledi. Prof. Dr. Fidan, düzenli uyku alışkanlığı ve kontrollü ekran kullanımıyla öğrencilerin ikinci döneme daha zinde başlayabileceğini kaydetti.
